Alexa adlı firma internet istatistiklerini takip etmek amacıyla 1996 yılında Brewster Kahle ve Bruce Gilliat tarafından kuruldu. Firmanın bu istatistikleri takip etme yöntemi TV izlenme oranlarının ölçümüne benziyor. TV rating değerlerini bulmak için belirli kesimlerden seçilmiş hanelere ölçüm cihazı konuluyor. Alexa ise internet kullanıcılarına ücretsiz bir eklenti sunuyor. Bu eklentiyi kullananların eline geçen avantaj, dolaştıkları sitelerin dünya sıralamasını görmek. Ayrıca detaylı bilgi kısmından sıralamanın zamana bağlı değişimi grafiksel olarak görülebiliyor. Ortalama değerler öğrenilebiliyor.
Sistemin ölçüm yapabilmesi için Alexa eklentisini kuran kullanıcılardan rapor gelmesi gerekiyor. Yani Alexa eklentisi basit olarak kullanıcıların gezdiği siteleri merkeze rapor ediyor. Bu durum hangi siteleri gezdiğini gizlemek isteyen bazılarının hoşuna gitmeyebilir. Ancak Alexa'nın raporlama yapabilmesi için kullanılabilecek en uygun yol bu. Firmanın ilgi görmesi sonrasında 1999 yılında Amazon tarafından satın alındığını belirtelim. Amazon o tarihte 250 milyon $ değerindeki hissesini ödeme için vermişti.
Alexa - Google - ODP İşbirliği
2002 yılındaysa Alexa - Google işbirliği başladı. Sonraki sene 2003'de ODP (Open Directory Project) ile işbirliğine gidildi. ODP ya da daha çok bilinen adıyla
http://www.dmoz.org bir online kategorilendirme merkezi. Kategori adlarına tıklayarak ilgili başlıkta kayıtlı olan internet sitelerini bulabilirsiniz. Alexa'nın en popüler arama motoru Google ve arama motorlarının yardımcısı
www.dmoz.org ile işbirliği yapmış olması şaşırtıcı değil. Alexa sitesinde arama yapmak da mümkün. Önceden bu hizmeti Live Search veriyordu ve 2006 yılının Mayıd ayında yerini Google aldı. Değişiklik bununla da kalmadı ve aynı senenin sonuna doğru arama motoru Alexa'nın kendisi oldu.
Alexa hizmetleri ücretsiz olarak kullanılabiliyor. Bir sitenin durumunu görmek için eklenti kurmak zorunda değilsiniz.
www.alexa.com adresine girip en üstteki arama kutusuna site adresini yazdıktan sonra sağdan "Site Ranking" seçin ve Go butonuna basın. Beliren sayfada sitenin derinlemesine analizi gelecek. Bu sayfada ilk olarak siteye ait güncel
ekran görüntüsü geliyor. Ekran görüntüsü nadir tazelendiğinden sitenin son halini yansıtmayabilir. Altındaki grafiksel alandaki bilgileri anlatalım.
Grafiğin tepesinde 5 tane adres kutusu var. İlkinde sizin aradığınız sitenin adı yazılı olacak. Diğer kutulara karşılaştırma yapacağınız sitelerin adreslerini yazıp "Compare Sites" butonuna tıklayabilirsiniz. Grafiğin üstündeki sekmelerden ilki "Reach" yani siteye erişim durumunu gösteriyor. Bunun hesaplanması için o siteye kaç kişinin kaç kez girdiğini ve her seferinde kaç sayfayı ziyaret ettiğini ölçmek lazım. Örnek vermek gerekirse siteye iki kat ziyaretçi geliyorsa ama ziyaretçi başına ziyaret edilen sayfa sayısı yarıya inmişse "Reach" değeri yerinde sayar.
Yanındaki sekme olan "Rank" ise sitenin sıralamadaki yerini gösteriyor. Rank görüntülemesi için sitenin ilk 100 bin içinde olması lazım. O aralıkta olduğu sürece grafikte görüntüleme olur ama çıkıldığı anda grafik alanları boş gelir. Anlaşılacağı gibi 100 bin siteler için önemli bir baraj. Yani dünya çapında ilk 100 bine girmek önemli aşamalardan biri. Bir sonraki sekme olan "Pageview" ise sayfa görüntülenme sayısına göre belirleniyor. Artarsa Reach ve Rank artışına katkısı olur. Grafik üstünde ayrıca "Range" denen aralık belirleme seçeneği de var. Son 1 aylık durumu görmek isteyen 1m yazan yeri seçmeli. Grafik dibindeki M küçük boyut, L ise büyük boyut grafik görüntüleme iç
indir.
Grafiğin altındaysa özet bilgi veren tablolar var. Benzer biçimde "Reach - Rank - Pageview" olarak 3 alan ayrılmış. Her üçü için temel alınmış değerler; dün, bu hafta, son 3 ay ve 3 aylık değişim. Son 3 aylık ortalamanın önemi büyük. Çünkü sitenizin Alexa'sı kaç diye sorduklarında vereceğiniz rakam son 3 ayın Rank ortalamasıdır. Bir siteyi gezerken Alexa logosu ve rakam görürseniz bu rakamın 3 aylık Rank ortalaması olduğunu anlamalısınız. Bugünden itibaren geriye doğru 90 günün rank değeri toplanıp 90'a bölünür ve ortalama bulunur. Siteniz sürekli çıkıştaysa bunun Alexa skoruna yansıması biraz zaman alır. Çünkü dediğimiz gibi son 90 günün ortalaması alınıyor. Örneğin sitenizi son 90 gün boyunca hep 50 bin ve üstü sırada tutarsanız Alexa değeriniz 50 bin altı olmaz.
Aynı sayfada tüm bu detaylı bilgiler dışında siteye gelen ziyaretçilerin hangi ülkelerden olduğunu da görebilirsiniz. En son olaraksa bu ülkelerdeki durum görüntülenir. Sitenizin Alexa derecesi dünya genelinde bir değer olduğundan ülkenizdeki sıralamasını merak edersiniz. İşte bu en sondaki alana bakınca sitenizin Türkiye'de kaçıncı sırada olduğunu göreceksiniz. Elbette dünya sıralamasından daha iyi bir değer görmek sizi memnun edecek. Aynı sayfanın en tepesine bakarsanız sitenizin hangi kategoride yer aldığını görürsünüz. Kategori sisteminin şöyle bir faydası var. Aynı kategoride yer alan diğer siteleri kolayca görebilirsiniz. Örneğin x alanındaki en popüler siteleri dizme şansınız var. Popülarite sıralaması için sitenin Alexa puanı esas alınıyor.
Top Listeler
Alexa ile sadece kategorilerdeki en popüler siteleri değil belirli dildeki ve belirli ülkedeki en popüler siteleri de listeleme şansı var. Bu listelerin ilk 100'ünü görmek ücretsiz. Mesela Türkçe içerikli en çok ziyaret edilen 100 site için adres:
http://www.alexa.com/site/ds/top_sit...e=lang&lang=tr şeklinde. Bu listede şu an 1) Google Türkiye 2) Milliyet 3) Hurriyet şeklinde dizili. Türkiye'de en çok ziyaret edilen 100 site içinse adres:
http://www.alexa.com/site/ds/top_sit...ntry&lang=none şeklinde. Bu kez 1) Google Türkiye 2) Windows Live 3) Facebook oldu. Çünkü Türkçe olmayan siteler hesaba katılınca Facebook ve Windows Live, Milliyet ve Hürriyet'i geride bıraktı. Güncel listelere verdiğimiz adreslerden bakabilirsiniz.
Bu listelerin oluşturulmasında kullanıcıların sistemlerine yükledikleri eklentiler etkili oluyor. Alexa'nın web örümcekleriyle kontrol yaptığı da biliniyor. Ancak gerçek olan şu ki Alexa'nın verdiği ölçüm değerleri gerçek durumu birebir yansıtmıyor. Eklenti kurmadan nette gezenlerin durumu hesaba katılmamış oluyor. Bu durumda yukardaki Top 100 listeler tam doğru değil, yaklaşık bir değerlendirme. Eklentiler sadece Internet
Explorer ve Mozilla Firefox uyumlu. Alexa'nın kendi sitesinde
http://download.alexa.com adresinde verdiği eklentiler dışında 3. partiler tarafından hazırlanmış eklentiler de var. Bunlardan en popüleri Mozilla Firefox için Sparky (
https://addons.mozilla.org/en-US/firefox/addon/5362) eklentisi. Bu eklentileri kurarak site bilgisi almak için
www.alexa.com adresine gitmekten kurtulabilirsiniz. Sörf sırasında her girdiğiniz sitenin Alexa bilgileri otomatik olarak gösterilecektir.
Webmaster'lara Özel
Siteniz yeniyse Alexa taramamış olabilir. Sitenizin Alexa tarafından listelenmesi için başvuru yapacaksanız bu adrese gidin ve dipteki formu doldurun:
http://www.alexa.com/site/help/webmasters Ayrıca sitenizin Alexa botları tarafından indekslenmesini istemiyorsanız robots.txt dosyası içine bir kod eklemeniz gerekli. Bu kodu az önceki sayfada bulabilirsiniz. Sitesinin bir köşesine Alexa sayacını koymak isteyenler için 3 çeşit widget var. Bunlar farklı boylarda ve farklı detayları veriyor. Widget çalışma esası JavaScript üstüne kurulu.
Sitenize ekleyeceğiniz bir JavaScript kodu güncel değeri Alexa'dan çekip görüntülüyor. Widget için gerekli kodu
http://www.alexa.com/site/site_stats/signup adresinden alabilirsiniz. Widget ile ziyaretçilere sitenizin durumunu gösterebilirsiniz. Alexa sıralaması reklam verenlerin site durumunu anlamak için kontrol ettiği değerlerden biridir. Çünkü değer halka açık. Diğer yandan başka tür site analizleri içinse site sahibi olmak gerekiyor. Google
PR değeri de site önemini anlamak için kullanılabiliyor.